Aan elke blote borst hangen levens vast
Print
emailDit walhalla van bustehouders, korsetten, guêpières -- een korset dat de taille verslankt en een wespentaille beoogt -- en gaines -- elastische bandage op medisch voorschrift -- lijkt aan modernisering geen boodschap te hebben. ,,Als de klanten maar tevreden en gesteund huiswaarts keren.'' Die klanten zitten met al hun maten en gewichten opgeslagen in antieke houten fichebakken. ,,Ik vind alles en iedereen terug, dus waarom zou ik een computer nodig hebben?'' Hun bestellingen belanden in oude dozen met vergeelde logo's en hun aankopen worden behoedzaam verpakt in roze zakjes met lettertypes en tekeningen uit vervlogen tijden.
Op de toonbank prijkt een folder met een aanstekelijk opschrift:
Indien een korset u hindert,
Indien een korset uw bewegingen bedwingt,
Indien een korset uw vormen niet verslankt,
Is dit omdat u de korsets van Danièle nog niet hebt beproefd.
,,Ik werk hier nu al bijna veertig jaar'', zegt Marie-Renée Maes (58), op wie de tand des tijds nauwelijks vat gekregen heeft. ,,Eerst als administratief medewerkster, later als bandagiste en hulp in de winkel, en ten slotte als bedrijfsleidster. Toen de heer Torenhajm, de joodse zakenman die Danièle opgestart heeft, twintig jaar geleden zijn bloeiende business te koop stelde, heb ik geen moment geaarzeld. Ik zit dus letterlijk al veertig jaar met mijn hoofd, mijn hart en mijn ziel tussen de borsten. Grote en kleine, oude en jonge, dikke en dunne, mooie en lelijke, preutse en uitdagende, echte en valse; ik heb ze allemaal gezien en veel ervan in mijn handen gehad.
Neen, ik vind borsten niet per definitie erotisch. Ik kan ze mooi vinden, natuurlijk, maar verder gaat mijn bewondering of interesse niet. Als jong meisje verbaasde ik me trouwens voortdurend over de grote zorgen die mijn vriendinnen zich over hun borsten maakten. Ze wilden allemaal grote borsten. Wel, ik had, en heb nog altijd, kleine borsten, en dat heeft me nooit of nooit complexen bezorgd. Al die siliconen, ik begrijp dat niet. Natuurlijk hoor en lees ik dat mannen zogezegd de voorkeur zouden geven aan dikke borsten. Wel, ik ben een kind van de jaren zestig. En aan al mijn geliefden van vroeger heb ik keer op keer dezelfde vragen gesteld. Wat een vrouw met grote borsten dan meer te bieden heeft? Wat die mannen daarmee dan deden, met die borsten? En wat ik dan wel niet miste? Weet je wat die mannen zeiden? Dat ze er niks mee deden. Totaal niks. En dat ik dus niks miste. Maar natuurlijk heb je het schoonheidsideaal, en volgens de boekjes in dit werelddeel heeft de ideale vrouw lange benen, een slanke taille en een flinke boezem.
Zal ik nog iets vertellen? Ze moesten die vrouwenboekjes verbieden. Bladen als Flair en Paris Match zijn een belediging voor onze sekse. Niet alleen omdat ze inhoudelijk niets te vertellen hebben, maar ook omdat ze de mensen de verkeerde waarden en normen voorhouden''. Vinnig grijpt ze naar een special over lingerie en korsetten.
,,Kijk'', zegt ze en ze slaat het tijdschrift open op een foto van een mooi, groot en uiteraard slank fotomodel met een perfect golvend silhouet dat ingesnoerd zit in een prachtige, zwarte satijnen guêpière. ,,Ik krijg dus regelmatig klanten over de vloer die met deze foto komen aandragen. Met het vriendelijke verzoek of ik voor hen zo'n korset kan maken. Nu wil ik het niet hebben over de verregaande fototrucage die in de modefotografie toegepast wordt. En ook niet over het feit dat deze mannequin in dit korset hooguit een halfuur heeft kunnen poseren zonder van haar stokje te gaan of last te krijgen van felle maag- en darmkrampen. In zo'n keurslijf als dit (gooit het tijdschrift voor zich uit) kun je namelijk niet bewegen. Je verzet er geen voet mee. Neen, ik wil het hebben over die dromende klanten van mij. Die willen er dus zo uitzien, maar ze zijn soms half zo groot, wegen drie keer zo veel en hebben borsten waar deze mannequin met haar kleine heuveltjes van voorover zou vallen.''
,,Ach, je zou eens moeten weten hoeveel vrouwen naar veel meer steun op zoek zijn dan een korset ze bieden kan. Ja, ik bedoel dan psychologische steun. Vrouwen die zichzelf lelijk vinden. Of die lelijk gevonden worden door hun echtgenoten. Vrouwen die bewonderenswaardig lang op dieet gestaan hebben, kilo's afgevallen zijn, maar nu met zoveel overtollige huid en nog meer frustraties zitten, dat ze zich er geen weg meer mee weten. Ze denken dat een korset dat eventjes zal oplossen. Hun ultieme redding leggen ze in de handen van de corsetière. Ze stellen mij dus verantwoordelijk voor hun geluk. Zulke mensen kan ik uiteraard niet helpen. Maar als ik hen dat vertel, valt dat niet altijd in goede aarde. Andere vrouwen zouden dan weer elke dag terug willen komen. Omdat ik de enige ben die hun korset goed kan snoeren. Want daarvoor heb je uiteraard iemand nodig, en blijkbaar kunnen niet alle mannen dat of hebben ze er geen geduld voor. Weet je wat ik ook veel te horen krijg? Dat ze er thuis in de spiegel anders uitzien dan in de spiegel in de winkel. Hoe dat komt? Omdat ze hier naar hun levensgrote spiegelbeeld kijken, en de spiegel in hun badkamer bij de borsten ophoudt.''
,,Eerlijk gezegd werk ik soms liever met mannen. Of nee, laat me het zo stellen: mannen zijn niet zo moeilijk. En met mannen bedoel ik natuurlijk alle travestieten en transseksuelen die hier vaste klant zijn. Elke figuurcorrectie maakt hen tevreden. Bovendien zijn ze sowieso erg bezig met hun uiterlijk, en met een mooie, vrouwelijke houding. Want ook dat is een opvallende vaststelling. Dat de jonge meisjes van vandaag niet meer weten wat een mooie houding is. Rug recht, buik weg en borsten vooruit. Heel wat bejaarde vrouwen lopen mooier en rechter dan de jeugd van vandaag. Hebt u al eens naar de jonge meisjes gekeken? Ze zijn ofwel dik, ofwel graatmager. En steeds meer graatmagere meisjes houden er een flinke boezem op na. Maar geen van al die meisjes, frêle of niet, loopt nog mooi rechtop. Het zelfrespect is er met de jaren niet op vooruitgegaan. En de goede gewoonte om een korset te dragen, en dus gedwongen te worden rechtop te lopen, die is ook verdwenen. Vroeger kreeg een meisje samen met haar plechtigecommuniejurk ook haar eerste korset. Het vormsel was een stap naar de volwassenheid, maar het korset was dat misschien nog meer. Het hoorde allemaal samen: twaalf jaar, korset, maandstonden en communie. Geen slechte gewoonte, als je het mij vraagt. Op voorwaarde dat het korset goed en comfortabel gemaakt is.''
,,Nog zo'n opvallend fenomeen zijn de jonge meisjes die fanatiek sporten, en ervan overtuigd zijn dat dat gezond is. Bij mijn klanten zijn veel paardrijdsters. Dat hoeft natuurlijk niet te verbazen. Bij elk drafje of elke galop gaan die borsten heen en weer, en krijgt de rug een flinke slag te incasseren. Of tennissters en loopsters, die moeten hun borsten natuurlijk stevig inbinden. Zeker, ook omdat het esthetischer is, maar vooral toch om de rug te beschermen. Want het is niet omdat elk modemerk tegenwoordig met een elegante collectie ondergoed uitpakt, dat het ondergoed ook zijn functie vervult. Met andere woorden: dat het ondergoed de drager ervan eleganter maakt. Een goede bh sluit de borsten goed in, zorgt dat ze mooi en volledig verpakt zitten en biedt versteviging aan de rug. Met dunne bandjes en fijne stukjes zijde lukt dat niet. Of het lukt een tijdje, maar na een paar jaar voel je en draag je er letterlijk de gevolgen van.''
,,Een goede bh is van goed, ondersteunend materiaal gemaakt, heeft een voering die zweet absorbeert en niet uitrekt, hangt op aan twee brede bretellen en heeft een breed achterpand dat de rug ondersteunt. Jazeker. Regelmatig komen klanten met zo'n mooi stukje lingerie bij me aankloppen. Ze willen dat wij het 'verstevigen'. Maar dat kan niet; onze zware naaimachines zouden de stof gewoon aan stukken rijten.''
,,Sommige mensen vinden onze bustehouders niet bepaald sexy. Dat is natuurlijk een kwestie van smaak. Maar ik zeg dan altijd: sexy, wat is dat? Is meer bloot daarom sexy? En mocht u dat denken, bent u dan op een bloedhete dag al eens naar de Costa del Sol geweest?''
Als er een klant binnenkomt, duikt Marie-Renée Maes in de fichebak. Ze haalt er mompelend een kaartje uit, grijpt naar het meetlint dat rechts van de toonbank hangt, legt enkele paperclipachtige spelden klaar, meet handig en vliegensvlug de borstomtrek van de dame, werpt een aandachtige blik op de cup van haar borsten en dan op het kaartje en verdwijnt vervolgens naar de voorraadruimte achter de houten pashokjes. ,,Probeert u deze even'', zegt ze tien seconden later, en ze reikt een huidkleurige bustehouder aan. Eentje die twee keer zoveel stof heeft als de gewone bh's uit de al even gewone lingerieboetiek.
,,O, neen, dat is zeker geen grote maat. Maar de mevrouw is wel verdikt vergeleken met de vorige keer'', fluistert ze terwijl de klant in de paskamer staat. ,,Welke cup? Dat zou ik u niet kunnen zeggen. Wij werken niet met cups. Ik spreek zelfs niet van cups. Borsten zijn, zoals ik dat zeg, opgedeeld in potjes. A, B, C of D, dat zegt ons dus helemaal niets. Dat zijn maten voor de confectie. Wij hebben zoveel verschillende patronen, zoveel kleine, minieme variaties op eenzelfde bh of korset dat een indeling in de eerste vier letters van het alfabet gewoon niet mogelijk is. Bovendien verkopen wij niet uitsluitend uit onze voorraad. Een groot deel van onze verkoop is puur maatwerk. Wij meten, knippen en maken.'' Zonder toestemming te vragen stapt ze de paskamer binnen. ,,Te groot'', klinkt het. ,,Borstomtrek is goed, maar dat potje is te klein. Ziet u dat? Te weinig stof. Dat trekt, en dat mag niet.'' Opnieuw verdwijnt ze naar achteren. Opnieuw komt ze tevoorschijn met een al even degelijk exemplaar. Zo gaat het zeven keer na elkaar. Totdat achter het gordijn het woord ,,perfect'' valt, en beide dames even later glunderend tevoorschijn komen. De klant heeft, zo blijkt bij het afrekenen, het perfecte exemplaar meteen aangehouden.
,,Ik kan nog altijd genieten van de tevredenheid van mijn klanten. Dat heeft te maken met de grote diversiteit aan mensen die hier over de vloer komt. Ik durf te wedden dat je in heel Antwerpen, en misschien wel in heel België, geen andere zaak vindt waar zowel transseksuelen als orthodoxe jodinnen zich op hun gemak voelen.''
,,Nee, ik heb niet het gevoel dat het aantal vrouwen met borstkanker toegenomen is. Maar ik geloof wel dat er nu alleen nog geamputeerd wordt als het echt nodig is. Vroeger was dat niet zo. Toen was een hardnekkige cyste soms al genoeg om tot afzetting over te gaan. Wij verkopen siliconenborsten. Mooie, kunstmatige, zachte borsten die helemaal echt lijken, en zelfs echt aanvoelen. De silicone neemt de lichaamstemperatuur aan en is zelfs waterbestendig. Je kunt er gerust mee het zwembad in duiken, geen mens die iets zal merken. Natuurlijk is dat een belangrijke vooruitgang. En natuurlijk moet je borstkankerpatiënten voorzichtig benaderen. Wie voor het eerst een siliconenborst in haar bustehouder stopt, wordt met een zee van emoties, maar vooral met de harde werkelijkheid geconfronteerd. Gelukkig kunnen wij voor al onze klanten voldoende tijd uittrekken en heerst er in de winkel voldoende privacy. Maar vergis je niet. Het zijn niet alleen de borstkankerpatiënten die een luisterend oor zoeken. In onze paskamers geven de klanten zich letterlijk en figuurlijk bloot. Aan elke blote borst hangen levens vast.''
